I didn’t do it!

Afgelopen week zag ik op RTL een voorstukje van ‘I didn’t do it’ voorbij komen. Het werd uitgezonden op RTL Crime en laat ik die zender nu net niet hebben. Erg jammer, want het was een documentaire over verdachten die onschuldig hebben vastgezeten. Toen vroeg ik me af hoe vaak dat nu eigenlijk in Nederland voorkomt. Een van de bekendste zaken waarbij verdachten onterecht vastzaten, is de Puttense Moordzaak. Hoeveel missers maakt het OM nog meer? Hoe vaak oordeelt de rechter onjuist?

Puttense Moordzaak – de feiten[1]

Op 9 januari 1994 werd de 23-jarige Christel Ambrosius dood aangetroffen in haar oma’s huis in de bossen van Putten. Er werd een DNA-onderzoek gehouden onder mannen in het dorp. Al snel waren er vier verdachten: Wilco Viets, Herman du Bois, Willem Bettink en Gerrit Schuchard. Zij reden in de weekenden vaak rond in een oude Mercedes en waren op de middag van de moord door voorbijgangers in de bossen gezien. Er volgde een reeks verhoren, waarbij Bettink en Schuchard uiteindelijk Viets en Du Bois beschuldigden van de moord op Ambrosius.

Er bleek in en rondom het huis van Christels oma geen enkel spoor van de mannen te vinden te zijn. Ook het bewijsmateriaal – een spermadruppel en twee lichaamsharen die niet van haar waren – bleek niet afkomstig te zijn van de verdachten. Het OM voerde echter aan dat deze niet noodzakelijkerwijs van de verdachte hoefde te zijn en dat dit dus niet uitsloot dat Viets en Du Bois de moord niet gepleegd hadden. De twee werden in oktober 1995 veroordeeld tot tien jaar gevangenisstraf, de andere twee verdachten ging vrijuit.

De mannen zaten twee derde van hun straf uit en kwamen in 2002 vrij. Advocaat Geert-Jan Knoops (ook bekend als advocaat in de Deventer Moordzaak en zaken voor het Joegoslavië-tribunaal) diende eerder een revisieonderzoek in, waarna de Hoge Raad op 26 juni 2001 had besloten dat de zaak moest worden heropend. Op 24 april 2002 werden Viets en Du Bois formeel vrijgesproken en kregen een schadevergoeding van 1,8 miljoen euro.

Een nieuwe verdachte

In juni 2006 werd het opsporingsonderzoek hervat en op 20 mei 2008 werd er een nieuwe verdachte opgepakt naar aanleiding van een DNA-match. Het betrof de 33-jarige Ronald Pieper, die destijds deelname aan het DNA-onderzoek had geweigerd. Doordat hij in oktober 2007 werd veroordeeld voor een geweldsmisdrijf en daarvoor DNA had moeten afstaan, werd het bewijs het Openbaar Ministerie uiteindelijk vrijwel letterlijk in de schoot geworpen.

Op 26 augustus 2011 werd er vijftien jaar cel tegen Pieper geëist. Hij ging in hoger beroep, waarbij het OM toen achttien jaar cel eiste. Het Gerechtshof Arnhem volgde in haar uitspraak op 10 november 2011 deze eis.

Schiedammer Parkmoord[2]

Ook in deze bekende zaak werd door justitie en de rechtspraak flink gedwaald. De Vlaardinger Cees B. zat meer dan vier jaar onterecht vast op de moord op de tienjarige Nienke en het zwaar mishandelen van haar elfjarige vriendje Maikel. Er bleven na zijn veroordeling echter twijfels en uiteindelijk bekende Wik H. de moord en mishandeling te hebben gepleegd. Cees B. kreeg een schadevergoeding van ruim zes ton. De hele zaak bestond uit ernstig geblunder van het OM, zo oordeelde Peter van Koppen, rechtspsycholoog aan de Vrije Universiteit. Tegenover het NRC Handelsblad verklaarde hij over Cees B.:

‘’Deze man had nooit veroordeeld mogen worden. Ieder bewijsmiddel op grond waarvan hij is veroordeeld, deugt niet. Er was ook bewijs dat wees op zijn onschuld. Ik kan me buitengewoon opwinden als het openbaar ministerie nu zegt dat er geen fouten zijn gemaakt. Het was broddelwerk.”

Overigens een zeer opmerkelijk detail is dat Cees B. in november 2012 twintig maanden cel tegen zich hoorde eisen voor ontucht. Volgens Justitie had bij meerdere keren seks gehad met een jongen van 14, werden er kinderpornografische afbeeldingen op zijn computer gevonden en zou hun een minderjarig meisje in een chatbox tot seks hebben geprobeerd te verleiden. Hij bekende een deel van de beschuldigingen.

Miljoenen voor ex-verdachten

Volgens het CBS betaalt Nederland jaarlijks ruim twintig miljoen aan ex-verdachten. In 2012 dienden ruim 12.000 verdachten een verzoek in voor een schadevergoeding na een voorlopige hechtenis en ruim 11.000 mensen kregen die ook. Bij ongeveer de helft van de ruim twintig miljoen euro die werd het uitgekeerd ging het om gevallen waarin mensen onterecht vastzaten.[3]

[1] http://nl.wikipedia.org/wiki/Puttense_moordzaak
[2] https://nl.wikipedia.org/wiki/Schiedammer_parkmoord
[3] http://www.nu.nl/algemeen/3493348/nederland-betaalt-miljoenen-ex-verdachten-.html


Dit artikel is ook verschenen op Nadelunch.com (zie hier). Benieuwd naar andere artikelen die ik voor De Rechtbank schreef? Klik dan hier!

Advertenties

6 Comments on “I didn’t do it!

  1. Wat dacht je van voorarrest (of is dat hetzelfde als voorlopige hechtenis?). Mijn vader (zelf jurist) heeft 4 maanden in voorarrest gezeten. Omdat hij in Servië woont zou hij vluchtgevaarlijk zijn. Met een borg kwam hij pas na 4 maanden vrij. De officier van justitie bood haar excuses aan dat ze het te druk had om snel te reageren op berichten van m’n vaders advocaat. Maar een excuses maakt die periode niet minder erg.

    • Voorlopige hechtenis is een vorm van voorarrest ;) Ja, zulke gevallen komen inderdaad veel te veel voor. Te veel bureaucratie en papierwerk. Ligt voornamelijk aan het systeem, want als ik kijk naar kennissen en vrienden die werken bij rechtbanken, gerechtshoven en advocatenkantoren, werken die oprecht hard, de werkdruk ligt enorm hoog (waarmee ik niet wil beweren dat dat een excuus is). Je vader heeft geen schadevergoeding gehad? In welk rechtsgebied is hij werkzaam?

  2. Pingback: Terugblik juni |

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: